ประกาศกระทรวงสาธารณสุข

            โดยที่เป็นการสมควรกำหนดการให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม ( Hemodialysis ) ในสถานพยาบาลให้เป็นไปอย่างมี
มาตรฐานสามารถคุ้มครองผู้ป่วยได้อย่างมีประสิทธิภาพ
                อาศัยอำนาจตามความในมาตรา 6 และมาตรา 15 แห่งพระราชบัญญัติสถานพยาบาล พ.ศ. 2541 อันเป็นพระราชบัญญัติ
ที่มีบทบัญญัติบางประการเกี่ยวกับการจำกัดสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ซึ่งมาตรา 29 ประกอบกับมาตรา 50 ของรัฐธรรมนูญแห่ง
ราชอาณาจักรไทยบัญญัติให้กระทำได้ โดยอาศัยอำนาจตามบทบัญญัติแห่งกฎหมาย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขโดยคำแนะนำ
ของคณะกรรมการสถานพยาบาล  ออกประกาศกำหนดมาตรฐานการให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมในสถานพยาบาล ดังนี้

            

            ข้อ 1 ในประกาศฉบับนี้

                                    " การให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม ( Hemodialysis ) " หมายความถึง การรักษาผู้ป่วยโดยวิธีการกรอง
                ของเสียหรือสารพิษหรือสารพิษจากเลือดโดยให้เลือดจากหลอดเลือดของผู้ป่วยผ่านเข้าไปในท่อฝอย  ซึ่งมีเป็นจำนวนมากในตัวกรองเลือด
                ( Dialyser ) เพื่อให้ของเสียหรือสารพิษในเลือดซึมผ่านผนังท่อฝอยออกไปในน้ำยาที่หล่ออยู่รอบนอกของท่อฝอยในตัวกรองเลือด
                             ข้อ 2 ผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาล  จะต้องรับผิดชอบหรือจัดให้มีผู้ประกอบวิชาชีพเป็นผู้รับผิดชอบในการให้
                บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม  ดังนี้
                                                2.1 ผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมที่ได้รับวุฒิบัตรหรือหนังสืออนุมัติจากแพทยสภาในสาขาอายุรศาสตร์โรคไต
                หรือสาขากุมารเวชศาสตร์โรคไต หรือผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมที่ได้ผ่านการอบรมการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมจากสถาบันที่
                คณะกรรมการสถานพยาบาลรับรอง
                                                2.2 ผู้ประกอบวิชาชีพการพยาบาลและการผดุงครรภ์ ชั้นหนึ่ง ที่ได้ผ่านการอบรมการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม
                จากสถาบันที่คณะกรรมการสถานพยาบาลรับรอง  โดยมีสัดส่วนไม่น้อยยกว่า 1 คนต่อผู้ป่วยที่ล้างไต 4 คน ในแต่ละช่วงเวลา
                                                นอกจากผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาลต้องจัดให้มีบุคลากรตามวรรคหนึ่งแล้ว ควรจัดให้มี
                นักโภชนาการ นักจิตวิทยา เพื่อให้คำแนะนำ ปรึกษาในการดูแลผู้ป่วย

 

                       ข้อ 3  ผู้ประกอบวิชาชีพเวชกรรมตามข้อ 2.1 จะต้องเป็นผู้ดูแลและรักษาผู้ป่วยและดำเนินการตามขั้นตอนต่างๆ ในการให้
                บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมให้เป็นไปตามหลักวิชาการและข้อบ่งชี้ทางการแพทย์

 

                        ข้อ 4  ผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาลที่จะให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม  จะต้องจัดให้มีสถานที่  
                สิ่งแวดล้อม  และสิ่งอำนวยความสะดวก  ดังต่อไปนี้
                                                4.1 มีขนาดของห้องบริการฟอกเลือดที่สัมพันธ์กับจำนวนเตียงและอุปกรณ์และพื้นที่ใช้สอยเหมาะสม
                ในการปฏิบัติงานที่ได้มาตรฐาน  โดยมีพื้นที่ไม่ต่ำกว่าสี่ตารางเมตรต่อหนึ่งจุดบริการ  เพื่อให้มีพื้นที่สามารถช่วยเหลือและเคลื่อนย้าย
                ผู้ป่วยฉุกเฉินได้โดยสะดวก  ทั้งนี้พื้นที่ดังกล่าวไม่รวมพื้นที่เตรียมน้ำบริสุทธิ์  พื้นที่ล้างตัวกรอง  ห้องพักผู้ปฏิบัติงาน  ห้องเก็บของ
                ห้องน้ำ  ทางเดิน  เป็นต้น
                                                 4.2 มีระบบไฟฟ้า  และแสงสว่างสำรอง
                                                 4.3 มีห้องปฏิบัติการชันสูตรที่ได้มาตรฐานและสามารถทำการตรวจวิเคราะห์ผลการชันสูตรได้เท่าที่
                    จำเป็นเป็นอย่างน้อย

 

                ข้อ 5 ผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาลที่จะให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียม ต้องจัดให้มีเครื่องมือ
        และอุปกรณ์ในจำนวนที่เพียงพอ ดังนี้

                                                    5.1 เครื่องไตเทียมที่ได้มาตรฐาน พร้อมทั้งหนังสือคู่มือประจำเครื่อง เกณฑ์การทำความสะอาด
        และการทะนุบำรุงเครื่อง โดยถ้าเป็นฉบับภาษาอังกฤษ ควรมีฉบับภาษาไทยด้วย

                                                    5.2 ระบบทำน้ำบริสุทธิ์ที่ได้มาตรฐาน (Water Treatment System) เช่น Reverse Osmosis, Deionizer
        พร้อมเกณฑ์การทำความสะอาดระบบน้ำและควบคุมคุณภาพของน้ำบริสุทธิ์อยู่ตลอดเวลา

                                                    5.3 ตัวกรองเลือด ในกรณีที่จะนำตัวกรองเลือดมาใช้ซ้ำ (Dialyzer Reprocessing) จะต้องมีประสิทธิภาพ
        และความปลอดภัยสูงสุด

                                                    5.4 เครื่องมือและยาในการปฏิบัติการกู้ชีพ อย่างน้อยจะต้องมี

                                                                5.4.1 อุปกรณ์ในการปฏิบัติการกู้ชีพที่พร้อมจะใช้งาน ได้แก่ Self inflating bag (Ambu bag),
         Laryngoscope, Endotracheal tube ขนาดต่าง ๆ Oral Airway

                                                                5.4.2 ยาสำหรับช่วยชีวิตฉุกเฉิน ได้แก่ Adrenalin injection , Sodium Bicarbonate injection , 
        Calcium Chloride/ Gluconate injection ,Glucose

                                                                5.4.3 ออกซิเจนพร้อมอุปกรณ์ในการให้ออกซิเจนแก่ผู้ป่วย

                                                                5.4.4 เครื่องดูดเสมหะ

                                                                5.4.5 รถเข็นสำหรับกู้ชีพฉุกเฉิน

 

                ข้อ 6 ผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาลต้องจัดให้มีระบบควบคุมการติดเชื้อ   ดังนี้
                                                6.1 ห้องให้บริการฟอกเลือด ต้องเป็นเขตกึ่งปลอดเชื้อ

                                                6.2 การใช้และปฏิบัติงานในเขตห้องบริการฟอกเลือดถูกต้องตามหลักการมาตรฐานการควบคุมการติดเชื้อ

                                                6.3 มาตรฐานการดูแลทำความสะอาดห้อง อุปกรณ์ เครื่องใช้และสิ่งอำนวยความสะดวก

 

                  ข้อ 7 ในการให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมทุกครั้ง ต้องจัดให้มีการลงทะเบียน  และบันทึกข้อมูลของผู้ป่วย
         ระหว่างที่ได้รับการรักษาด้วยวิธีการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมทุกราย

 

                  ข้อ 8 สถานพยาบาลจะต้องได้รับความยินยอมจากผู้ป่วยก่อนให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมทุกราย
        ยกเว้นในกรณีฉุกเฉินซึ่งผู้ป่วยไม่อยู่ในภาวะที่จะให้ความยินยอมได้

 

                  ข้อ 9 กรณีสถานพยาบาลประเภทที่ไม่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน ต้องมีระบบในการเคลื่อนย้ายและส่งต่อผู้ป่วยในภาวะฉุกเฉิน
         พร้อมที่จะนำส่งผู้ป่วยไปยังสถานพยาบาลประเภทที่รับผู้ป่วยไว้ค้างคืน  ที่มีบริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมตาม
        ที่ได้มีข้อตกลงกันไว้เป็นลายลักษณ์อักษร

 

                ข้อ 10 ประกาศกระทรวงสาธารณสุขฉบับนี้ให้ใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศในราชกิจจานุเบกษา เป็นต้นไป
        ให้ผู้รับอนุญาตและผู้ดำเนินการสถานพยาบาล ซึ่งให้บริการฟอกเลือดด้วยเครื่องไตเทียมอยู่ก่อนวันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับ 
        ดำเนินการให้ถูกต้องภายในหนึ่งร้อยแปดสิบวัน นับแต่วันที่ประกาศฉบับนี้ใช้บังคับ

                                                                                                                                            ประกาศ ณ วันที่ 1 พฤศจิกายน พ.ศ.2543
                                                                                                                                                (ลงชื่อ)       กร   ทัพพะรังสี
                                                                                                                                                           ( นายกร  ทัพพะรังสี )
                                                                                                                                                      รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุข
                   ( ประกาศในราชกิจจานุเบกษา ฉบับประกาศทั่วไป เล่ม 117  ตอนพิเศษ 115ง วันที่  10  พฤศจิกายน  2543 )

[ โฮมเพจกองฯ | ย้อนกลับ ]